COVID-19/ Ndikim negativ në sipërmarrjet e vogla dhe të mesme

E hënë, 18 Janar, 2021
E hënë, 18 Janar, 2021

COVID-19/ Ndikim negativ në sipërmarrjet e vogla dhe të mesme

Pandemia e koronavirusit po tregon të ketë një ndikim negativ për sipërmarrjet e vogla dhe të mesme në të gjithë Evropën. Shumica e vendeve të BE-së kanë marrë masat e nevojshme për të mbrojtur këto sipërmarrje nga efektet e krizës së shkaktuar nga COVID-19. Një ndër masat e marra gjerësisht nga bizneset është shtyrja ose zvogëlimi i kontributeve të taksave dhe të sigurimeve shoqërore.
Por aplikimi i saktë i këtyre masave ndryshon, siç dëshmojnë rastet e Hungarisë, Bullgarisë dhe Bosnje-Hercegovinës.

Kapitulli Boshnjak
Lopare ndodhet në veri të Bosnje-Hercegovinës. Qyteti i vogël ka lidhje të dobëta rrugore me pjesën tjetër të Bosnjës dhe pozicioni i tij gjeografik e bën të vështirë për kompanitë e orientuara nga eksporti të menaxhojnë logjistikën e tyre. Rreth 5000 njerëz nga Lopare kanë emigruar në Evropën Perëndimore për të punuar dhe kanë frikë, nëse ekonomia bie, kjo do të bëjë më shumë. Nëse kriza Covid-19 shkatërron strukturën ekonomike të këtij qyteti, i cili ka një popullsi prej 10 mijë, ai mund të bëhet një qytet fantazmë. Rreth 1300 njerëz punojnë në dhjetë ndërmarrje të vogla dhe të mesme. Gjysma e tyre rrezikojnë të humbasin punën e tyre. Shumica e kompanive janë të orientuara drejt eksportit, duke bërë kryesisht prodhimin e punës për vendet e BE-së, si Francë, Austri, Zvicra, Gjermania dhe Hollanda. Në veçanti, Lopare prodhon jahte, tekstile, radiatorë dhe sisteme ngrohjeje. Kryetari i Komunës së Lopares, Rado Savić ishte një nga të parët që u bëri thirrje autoriteteve shtetërore të ndërhyjnë menjëherë. Komuna ka një buxhet shumë modest dhe nuk mund të ndihmojë drejtpërdrejt ekonominë e saj: nuk ka buxhet të disponueshëm për injeksione financiare. Ekipi i tij kërkon ndihmë për sektorin e biznesit, siç janë garancitë shtetërore për pagat gjatë krizës. Por nëse qeveria nuk përgjigjet, komuna është e gatshme të veprojë për të kursyer vende pune duke marrë një kredi bankare ose duke ristrukturuar buxhetin vendor. Me 90 përqind të ekonomisë në Lopare të orientuar drejt eksportit, varet nga komponentët dhe lëndët e para që importohen dhe varen nga eksportimi i produkteve përfundimtare.


Autoritetet rajonale premtuan një skemë emergjente që mund të sigurojë midis 150 dhe 200 euro në muaj përmes përfitimeve të rregullta të papunësisë, në varësi të madhësisë së pagës. Por, ndryshe nga vendet siç është Gjermania, ku shteti filloi të paguajë bizneset e vogla ose të mëdha menjëherë, në Bosnjë-Hercegovinë nuk ka një plan funksional se si të fillojë zbatimi i skemës. Vendi ka shumë nivele administrative, me secilin duke premtuar diçka dhe duke mos bërë asgjë.


Në nivelin shtetëror, nuk është vendosur akoma nëse pagesa e TVSH-së duhet të zhvendoset deri në fund të muajit apo jo. Masa më konkrete që i lejon njerëzit të marrin para në llogaritë e tyre është që pagesa e huasë bankare do të vonohet për të paktën tre muaj për individët dhe kompanitë që nuk punojnë. Nga ana tjetër, Bashkimi Evropian i ka premtuar më shumë se 80 milion euro Bosnjës, si pjesë e paketës së përgjithshme mbështetëse të Western-Ballkanit Cover-19 me vlerë 410 milion euro.
Këto para do të implementohen përmes agjencive të ndryshme ndërkombëtare si Programi i Kombeve të Bashkuara për Zhvillim dhe mbulon sektorët e shëndetit (7 milion) dhe socio-ekonomik (73 milion).


Kapitulli hungarez


Është kohë e stuhishme për Audi, Mercedes, Opel, Suzuki: të gjithë ngrinë prodhimin. Prodhimi i makinave përbën 20 përqind të prodhimit industrial të Hungarisë dhe rreth 4 përqind të PBB-së së saj. Fabrika e Mercedesit në Kecskemét është në pritje, por 4000 punëtorët ende marrin pagën e tyre.
Është aplikuar programi fleksibël i kohës së punës së kompanisë, bazuar në një traktat të punës kolektive, shumë punëtorë janë urdhëruar të marrin pushimet e tyre të paguara tani. Por prodhuesit e makinave mbështeten shumë tek punëtorët e përkohshëm të punësuar që nuk janë në listën e pagave të përhershme të stafit. Suzuki mblodhi punëtorët e përkohshëm duke u thënë atyre se nuk do të punonin aty nga ai moment.Disa prej tyre kanë vite që punojnë për Suzuki. Nagy Mihályné, menaxheri HR i Livita-Dorta KFT tha se ata po negociojnë me Suzuki për 600 punëtorët e përkohshëm për të marrë një lloj lehtësie financiare. “Sigurisht, ne do t’i paguajmë të gjithëve shumat sipas ligjeve hungareze.”
Suzuki është klienti kryesor i shumë firmave më të vogla në Hungari, siç është Szatyina, e cila bën fasteners dhe vida për prodhuesit e makinave.Rreth 170, mijëra njerëz punojnë në kompani kontraktuese të lidhura me prodhuesit e makinave në Hungari. Drejtoresha e Szatyina, Attila Szatyina kërkon një shpëtim financiar nga qeveria.


Kapitulli bullgar


Bullgaria është një nga vendet anëtare më të varfra të Bashkimit Evropian. Pothuajse të gjithë punëdhënësit në vend kanë qenë të detyruar të prezantojnë punën online nga shtëpia për punonjësit e tyre për shkak të pandemisë Covid-19. Kur kjo nuk është e mundur, punëdhënësit duhet të forcojnë masat anti-epidemike që do të merren në vendin e punës. Boyan Banov është një nga dhjetë punonjësit që punon për një kompani reklamuese. Zakonisht, ekipi është i zënë me vendosjen e tabelave që fton bullgarët e tjerë që të blejnë makina të shpejta ose të marrin një kredi bankare.
“Sigurisht që jam i shqetësuar. Është e pamundur të mos shqetësohem. Shpresoj që së shpejti do të bëhet më mirë”, thotë Banov.


“Reklamuesit ndërkombëtarë janë në gjëndjen e urgjencës dhe pothuajse të gjitha fushatat janë anuluar deri në shtator”, thotë menaxherja e Rrjetit Outdoor, Maya Solakova. Kompania e saj është duke u përpjekur t’i mbajë të gjithë punonjësit e tyre në punë duke rinegociuar qiratë e billboardave me bashkinë për të ulur kostot. Por ndërmarrjeve të tjera të vogla u është dashur të pushojnë punëtorët.


Masat Covid-19 të Bullgarisë:


– Dënimet për pagesa të vonuara për subjektet private janë shfuqizuar përkohësisht, si dhe dënimet jo monetare, siç është përfundimi i kontratës dhe konfiskimi i pasurisë.
– Mbështetje e likuiditetit në vlerë prej 500 milion euro: Rritja e kapitalit të Bankës Bullgare të Zhvillimit u dha garanci portofolit bankave tregtare për të ruajtur afrimin e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme në financa.
-Një paketë masash me vlerë 4.76 miliardë euro të shpallur nga Banka Kombëtare Bullgare e cila synon të ruajë qëndrueshmërinë e sistemit bankar në Bullgari.
-Për të ulur barrën për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, afati i pasqyrave vjetore financiare është shtyrë nga pranvera në verë.
– Afati i deklaratave vjetore të taksave dhe pagesa tatimore është shtyrë nga fundi i prillit në një datë të mëvonshme.
– Bizneset bullgare po bëjnë presion për krijimin e një selie krize për të kapërcyer dëmet në ekonomi.



Masat e marra nga Shtetet Anëtare të BE-së për të mbështetur NVM-të( Ndërmarrjet e vogla dhe të mesme) :


– Shumica e Shteteve Anëtare ofrojnë shtyrjen e taksave për të gjitha kompanitë, megjithëse disa skema synojnë posaçërisht ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, njerëzit e vetëpunësuar ose kompanitë që mbajnë të gjithë punonjësit e tyre.
– Të paktën 22 Shtete Anëtare ose kanë filluar ose shpallur skema të reja garancie për të lejuar kompanitë në vështirësi financiare të vazhdojnë hyrjen në financa. -Kreditë direkte janë gjithashtu të zakonshme, me të paktën 15 vende që krijojnë skema të reja kredie ose punojnë me banka për të lehtësuar kreditë e reja, shumica e të cilave kanë për qëllim sigurimin e fluksit të parave të ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme.
-Të paktën 11 vende kanë njoftuar shtyrjen e ripagimit të kredisë.
– Grante të drejtpërdrejta ose injeksione në para për mikro-bizneset dhe të vetëpunësuarit ofrohen nga të paktën 10 Shtete Anëtare.
– Të paktën 20 vende kanë aplikuar subvencione për paga, në veçanti, duke subvencionuar pagat e punonjësve që punojnë me orë më të shkurtra.
Kjo ka për qëllim të shpëtojë miliona vende pune gjatë krizës dhe të lejojë motorin ekonomik të Evropës që të rindizet shpejt më pas.
Frika e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme nga këndvështrimi i tyre ishte se të gjitha këto masa janë të mirëseardhura, por është e rëndësishme që ato të jenë të arritshme përmes një procesi të lehtë administrativ. Nëse huatë, grantet dhe garancitë kërkojnë aplikime të hollësishme kjo mund të jetë një pengesë, veçanërisht për ndërmarrjet më të vogla, të cilët e shohin veten më të goditur.

Burimi origjinal, këtu:

Pandemia e koronavirusit po tregon të ketë një ndikim negativ për sipërmarrjet e vogla dhe të mesme në të gjithë Evropën. Shumica e vendeve të BE-së kanë marrë masat e nevojshme për të mbrojtur këto sipërmarrje nga efektet e krizës së shkaktuar nga COVID-19. Një ndër masat e marra gjerësisht nga bizneset është shtyrja ose zvogëlimi i kontributeve të taksave dhe të sigurimeve shoqërore.
Por aplikimi i saktë i këtyre masave ndryshon, siç dëshmojnë rastet e Hungarisë, Bullgarisë dhe Bosnje-Hercegovinës.

Kapitulli Boshnjak
Lopare ndodhet në veri të Bosnje-Hercegovinës. Qyteti i vogël ka lidhje të dobëta rrugore me pjesën tjetër të Bosnjës dhe pozicioni i tij gjeografik e bën të vështirë për kompanitë e orientuara nga eksporti të menaxhojnë logjistikën e tyre. Rreth 5000 njerëz nga Lopare kanë emigruar në Evropën Perëndimore për të punuar dhe kanë frikë, nëse ekonomia bie, kjo do të bëjë më shumë. Nëse kriza Covid-19 shkatërron strukturën ekonomike të këtij qyteti, i cili ka një popullsi prej 10 mijë, ai mund të bëhet një qytet fantazmë. Rreth 1300 njerëz punojnë në dhjetë ndërmarrje të vogla dhe të mesme. Gjysma e tyre rrezikojnë të humbasin punën e tyre. Shumica e kompanive janë të orientuara drejt eksportit, duke bërë kryesisht prodhimin e punës për vendet e BE-së, si Francë, Austri, Zvicra, Gjermania dhe Hollanda. Në veçanti, Lopare prodhon jahte, tekstile, radiatorë dhe sisteme ngrohjeje. Kryetari i Komunës së Lopares, Rado Savić ishte një nga të parët që u bëri thirrje autoriteteve shtetërore të ndërhyjnë menjëherë. Komuna ka një buxhet shumë modest dhe nuk mund të ndihmojë drejtpërdrejt ekonominë e saj: nuk ka buxhet të disponueshëm për injeksione financiare. Ekipi i tij kërkon ndihmë për sektorin e biznesit, siç janë garancitë shtetërore për pagat gjatë krizës. Por nëse qeveria nuk përgjigjet, komuna është e gatshme të veprojë për të kursyer vende pune duke marrë një kredi bankare ose duke ristrukturuar buxhetin vendor. Me 90 përqind të ekonomisë në Lopare të orientuar drejt eksportit, varet nga komponentët dhe lëndët e para që importohen dhe varen nga eksportimi i produkteve përfundimtare.


Autoritetet rajonale premtuan një skemë emergjente që mund të sigurojë midis 150 dhe 200 euro në muaj përmes përfitimeve të rregullta të papunësisë, në varësi të madhësisë së pagës. Por, ndryshe nga vendet siç është Gjermania, ku shteti filloi të paguajë bizneset e vogla ose të mëdha menjëherë, në Bosnjë-Hercegovinë nuk ka një plan funksional se si të fillojë zbatimi i skemës. Vendi ka shumë nivele administrative, me secilin duke premtuar diçka dhe duke mos bërë asgjë.


Në nivelin shtetëror, nuk është vendosur akoma nëse pagesa e TVSH-së duhet të zhvendoset deri në fund të muajit apo jo. Masa më konkrete që i lejon njerëzit të marrin para në llogaritë e tyre është që pagesa e huasë bankare do të vonohet për të paktën tre muaj për individët dhe kompanitë që nuk punojnë. Nga ana tjetër, Bashkimi Evropian i ka premtuar më shumë se 80 milion euro Bosnjës, si pjesë e paketës së përgjithshme mbështetëse të Western-Ballkanit Cover-19 me vlerë 410 milion euro.
Këto para do të implementohen përmes agjencive të ndryshme ndërkombëtare si Programi i Kombeve të Bashkuara për Zhvillim dhe mbulon sektorët e shëndetit (7 milion) dhe socio-ekonomik (73 milion).


Kapitulli hungarez


Është kohë e stuhishme për Audi, Mercedes, Opel, Suzuki: të gjithë ngrinë prodhimin. Prodhimi i makinave përbën 20 përqind të prodhimit industrial të Hungarisë dhe rreth 4 përqind të PBB-së së saj. Fabrika e Mercedesit në Kecskemét është në pritje, por 4000 punëtorët ende marrin pagën e tyre.
Është aplikuar programi fleksibël i kohës së punës së kompanisë, bazuar në një traktat të punës kolektive, shumë punëtorë janë urdhëruar të marrin pushimet e tyre të paguara tani. Por prodhuesit e makinave mbështeten shumë tek punëtorët e përkohshëm të punësuar që nuk janë në listën e pagave të përhershme të stafit. Suzuki mblodhi punëtorët e përkohshëm duke u thënë atyre se nuk do të punonin aty nga ai moment.Disa prej tyre kanë vite që punojnë për Suzuki. Nagy Mihályné, menaxheri HR i Livita-Dorta KFT tha se ata po negociojnë me Suzuki për 600 punëtorët e përkohshëm për të marrë një lloj lehtësie financiare. “Sigurisht, ne do t’i paguajmë të gjithëve shumat sipas ligjeve hungareze.”
Suzuki është klienti kryesor i shumë firmave më të vogla në Hungari, siç është Szatyina, e cila bën fasteners dhe vida për prodhuesit e makinave.Rreth 170, mijëra njerëz punojnë në kompani kontraktuese të lidhura me prodhuesit e makinave në Hungari. Drejtoresha e Szatyina, Attila Szatyina kërkon një shpëtim financiar nga qeveria.


Kapitulli bullgar


Bullgaria është një nga vendet anëtare më të varfra të Bashkimit Evropian. Pothuajse të gjithë punëdhënësit në vend kanë qenë të detyruar të prezantojnë punën online nga shtëpia për punonjësit e tyre për shkak të pandemisë Covid-19. Kur kjo nuk është e mundur, punëdhënësit duhet të forcojnë masat anti-epidemike që do të merren në vendin e punës. Boyan Banov është një nga dhjetë punonjësit që punon për një kompani reklamuese. Zakonisht, ekipi është i zënë me vendosjen e tabelave që fton bullgarët e tjerë që të blejnë makina të shpejta ose të marrin një kredi bankare.
“Sigurisht që jam i shqetësuar. Është e pamundur të mos shqetësohem. Shpresoj që së shpejti do të bëhet më mirë”, thotë Banov.


“Reklamuesit ndërkombëtarë janë në gjëndjen e urgjencës dhe pothuajse të gjitha fushatat janë anuluar deri në shtator”, thotë menaxherja e Rrjetit Outdoor, Maya Solakova. Kompania e saj është duke u përpjekur t’i mbajë të gjithë punonjësit e tyre në punë duke rinegociuar qiratë e billboardave me bashkinë për të ulur kostot. Por ndërmarrjeve të tjera të vogla u është dashur të pushojnë punëtorët.


Masat Covid-19 të Bullgarisë:


– Dënimet për pagesa të vonuara për subjektet private janë shfuqizuar përkohësisht, si dhe dënimet jo monetare, siç është përfundimi i kontratës dhe konfiskimi i pasurisë.
– Mbështetje e likuiditetit në vlerë prej 500 milion euro: Rritja e kapitalit të Bankës Bullgare të Zhvillimit u dha garanci portofolit bankave tregtare për të ruajtur afrimin e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme në financa.
-Një paketë masash me vlerë 4.76 miliardë euro të shpallur nga Banka Kombëtare Bullgare e cila synon të ruajë qëndrueshmërinë e sistemit bankar në Bullgari.
-Për të ulur barrën për ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, afati i pasqyrave vjetore financiare është shtyrë nga pranvera në verë.
– Afati i deklaratave vjetore të taksave dhe pagesa tatimore është shtyrë nga fundi i prillit në një datë të mëvonshme.
– Bizneset bullgare po bëjnë presion për krijimin e një selie krize për të kapërcyer dëmet në ekonomi.



Masat e marra nga Shtetet Anëtare të BE-së për të mbështetur NVM-të( Ndërmarrjet e vogla dhe të mesme) :


– Shumica e Shteteve Anëtare ofrojnë shtyrjen e taksave për të gjitha kompanitë, megjithëse disa skema synojnë posaçërisht ndërmarrjet e vogla dhe të mesme, njerëzit e vetëpunësuar ose kompanitë që mbajnë të gjithë punonjësit e tyre.
– Të paktën 22 Shtete Anëtare ose kanë filluar ose shpallur skema të reja garancie për të lejuar kompanitë në vështirësi financiare të vazhdojnë hyrjen në financa. -Kreditë direkte janë gjithashtu të zakonshme, me të paktën 15 vende që krijojnë skema të reja kredie ose punojnë me banka për të lehtësuar kreditë e reja, shumica e të cilave kanë për qëllim sigurimin e fluksit të parave të ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme.
-Të paktën 11 vende kanë njoftuar shtyrjen e ripagimit të kredisë.
– Grante të drejtpërdrejta ose injeksione në para për mikro-bizneset dhe të vetëpunësuarit ofrohen nga të paktën 10 Shtete Anëtare.
– Të paktën 20 vende kanë aplikuar subvencione për paga, në veçanti, duke subvencionuar pagat e punonjësve që punojnë me orë më të shkurtra.
Kjo ka për qëllim të shpëtojë miliona vende pune gjatë krizës dhe të lejojë motorin ekonomik të Evropës që të rindizet shpejt më pas.
Frika e ndërmarrjeve të vogla dhe të mesme nga këndvështrimi i tyre ishte se të gjitha këto masa janë të mirëseardhura, por është e rëndësishme që ato të jenë të arritshme përmes një procesi të lehtë administrativ. Nëse huatë, grantet dhe garancitë kërkojnë aplikime të hollësishme kjo mund të jetë një pengesë, veçanërisht për ndërmarrjet më të vogla, të cilët e shohin veten më të goditur.

Burimi origjinal, këtu: